Warren Buffet, nhà đầu tư lỗi lạc nhất thời đại. Chiến lược cực kỳ đơn giản: tìm cổ phiếu thật tốt, mua và… kiên nhẫn chờ đợi đã giúp ông vượt mặt cả tỷ phú Bill Gates. Nguyên lý đầu tư thời gian cũng tương tự, tìm những việc thực sự tốt cho bạn, và kiên trì bỏ thời gian. Tin vui là manh mối của các khoản đầu tư tốt bắt nguồn từ mục tiêu dài hạn mà Live đã đề nghị bạn thiết lập ở bài trước…

Trong bài lần này, Live sẽ chia sẻ một trong những công cụ hữu hiệu nhất của dân đầu tư thời gian giúp bạn “định giá” để phát hiện được những khoàn đầu tư tốt. Có thể bạn đã biết mô hình này từ sách vở, các khóa học hay hội thảo rồi nhưng Live vẫn mong có thể đem lại được một chút gì đó mới mẻ qua kinh nghiệm sử dụng của mình.

Mô hình Cần & Khẩn

Hai khái niệm trọng điểm trong mô hình là cần & khẩn. Cần tức là cần thiết, quan trọng. Khẩn tức là khẩn trương, cấp bách. Nhưng thước đo đánh giá tính chất của công việc thì lại tùy thuộc vào quan điểm của mỗi người mỗi khác. Do đó để dễ dàng phân định hơn, thì Live quan niệm như sau:

Việc cần thiết hay quan trọng thể hiện ở mức độ hữu ích của nó đối với mục tiêu dài hạn. Ví dụ mục tiêu của Live là trở thành một tác gia viết sách, thì việc thường xuyên chia sẻ trên mạng là cần thiết, một phần giúp mình rèn luyện thêm qua việc học hỏi từ những phản hồi, và quan trọng nhất là rèn thói quen “cho đi” không điều kiện. Còn việc khẩn thì xem xét nó có tính “áp lực bên ngoài” hay “cơ hội vận may“.

Ví dụ cô giáo ra chỉ thị là tuần sau làm bài kiểm tra thì đối với những bạn chưa nắm vững kiến thức, đây sẽ sẽ là một “áp lực bên ngoài” cực mạnh khiến bạn thay đổi thói quen hàng ngày là ngủ, xem tivi, đọc sách truyện… và trở nên chăm chỉ đột xuất suốt cả tuần. Còn nếu bạn đang rất muốn nâng cao khả năng giao tiếp tiếng anh, tự nhiên tình cờ trên facebook thấy có vài người nước ngoài có nhu cầu học tiếng Việt thì đây là một “cơ hội vận may” rất tốt và bạn cảm thấy phải nắm lấy.

Thực ra “cơ hội vận may” cũng có “áp lực” nhưng nó đến từ sự chủ động bên trong nên thường đem lại giá trị tích cực. Nếu bạn nắm bắt được nó trong ví dụ trên thì khả năng nâng cao trình độ ngoại ngữ sẽ rất cao. Trường hợp xấu nhất chắc là dạy dở nên người ta thôi học… cũng là một kinh nghiệm quý báu. Chứ khi bị “áp lực bên ngoài” thúc đẩy, kết quả đạt được khó mỹ mãn. Bản thân Live đã từng kinh nghiệm vài lần suýt thi lại… do đầu tư thời gian dành cho ôn thi không hợp lý và bị giá trị tiêu cực thúc đẩy mình hành động “Học đi, ko học là toi đấy!”

Định giá các khoản mục đầu tư?

Khi đã thống nhất được hai khái niệm Cần & Khẩn này rồi, bạn đã có thể bắt đầu sử dụng công cụ này để phân loại những công việc mà mình thường đầu tư vào để kịp thời điều chỉnh luồng thời gian vào mỗi khoản cho hợp lý. Bạn nên đọc thêm cuốn “7 thói quen người thành đạt“, tác giả sẽ phân tích kỹ những về những con người tương ứng với bốn loại công việc I, II, III, IV. Trong phạm vi bài viết Live có thể chia sẻ một số kinh nghiệm vắn tắt thế này.

I – Cần & Khẩn: Là những việc quan trọng, bạn phải làm ngay, và chỉ một mình bạn có thể làm được. Ví dụ: làm slide cho bài tập nhóm, ôn thi cuối kỳ… chú ý là nếu phân bố không đủ & hợp lý thời gian dành cho loại này sẽ khiến nguy cơ xì-trét tăng cao mà tổng giá trị tích cực cuối cùng chưa chắc đã cao.

II – Cần & Không khẩn: Là loại việc thường gắn với mục tiêu dài hạn và trở thành thói quen tích cực hàng ngày ví như đọc sách, nghiên cứu về các doanh nhân, hay tham gia các diễn đàn tích cực… mỗi ngày làm một chút và bạn tiến đến mục tiêu lúc nào không biết!

III – Khẩn & Không cần: Đây thường là những việc lặt vặt được người khác trao lại cho bạn do họ không thể giải quyết được hoặc thậm chí do họ… lười. Bạn có thể làm nó hoặc không tùy vào tình hình thời gian của bạn và mối quan hệ giữa hai người. Nhưng cách tốt nhất thường là nên chuyển giao cho người khác.

V – Không khẩn & Không cần: Là những công việc vô thưởng vô phạt, làm hay không cũng được, nó đơn giản chỉ là thỏa mãn ham muốn nhất thời, ví dụ bạn đang định đi đọc sách… thì bỗng nhiên có một bộ phim rất hay chẳng hạn… Cạm bẫy này thường các nhà đầu tư non nớt hay mắc và là một quả bom hẹn giờ có hạng đối với toàn bộ kế hoạch .

Một chiến lược tốt là hướng sự tập trung vào ô số II, hạn chế ô số IV. Và quan trọng không kém là phải cân bằng giữa hai ô số I, số III. Một số việc khi phân tích kĩ thì sẽ thấy bạn không phải là người duy nhất làm được, và còn nhiều công việc quan trọng hơn phải làm. Khi đó bạn có thể chuyển nó qua ô số III, giao phó cho một người bạn tin tưởng đảm nhiệm. Còn việc ở ô số II, trong trường hợp khẩn cấp thì chỉa có thể hoãn lại, chứ không được  bỏ hẳn. Thói quen này sẽ giúp chúng ta tự chủ về mặt thời gian, và tập trung vào những việc quan trọng nhất, chỉ chiếm 20% số lượng nhưng lại quyết định 80% giá trị mang lại. Rất tuyệt vời phải không các bạn!

Cuối cùng, mô hình này có thể ví là chiếc la bàn rất tốt giúp chúng ta điều chỉnh phân bổ lại luồng thời gian. Đồng thời việc đánh giá thói quen sử dụng thời gian như vậy sẽ tạo cơ hội giúp  hiểu sâu hơn về hệ thống niềm tin bấy lâu nay tác động lên mình. Tuy nhiên, những gì trên đây chỉ là chiến lược, chúng ta vẫn cần có thêm những công cụ hỗ trợ mạnh hơn nữa để tìm ra những ý tưởng đột phá, những mối đầu tư tuyệt vời, cùng với cách thức lập một bản kế hoạch hành động đơn giản, khoa học, hệ thống, tiện lợi và linh hoạt!

Hẹn gặp lại các bạn tuần sau!
Một ngày tốt lành,
Phương Live